Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

Azərbaycanda sığortalanan bank əmanətləri üzrə faiz dərəcələrinin yuxarı həddi azaldılıb

27 may 2010 10:28 (UTC +04:00)

«APA-Economics»in məlumatına görə, bunu mayın 27-də keçirilmiş mətbuat konfransında ƏSF-nin icraçı direktoru Azad Cavadov bəyan edib.

Bu qərarın qəbul edilməsinin səbəbi barədə danışan A.Cavadov bildirib ki, hazırda Azərbaycanda uçot dərəcəsi 2%, dövlət qiymətli kağızları üzrə gəlirliyin də təxminən həmin səviyyədə olması və Fond tərəfindən aparılmış araşdırma və təhlil faiz dərəcələrinin yuxarı həddinin aşağı salınmasına əsas səbəb olub. Belə ki, Fond 2007-ci ildə yaradılanda yuxarı hədd 1,8 dəfəlik əmsalla birbaşa uçot dərəcəsinə bağlı olub, lakin sonra anti-böhran tədbirləri çərçivəsində uçot dərəcəsinin kəskin endirilməsi nəticəsində yuxarı hədd də kəskin enib və bunun aradan qaldırılması üçün həddin müəyyən edilməsi səlahiyyəti Fonda və Mərkəzi Banka verilib. Nəticədə, yuxarı hədd 15% səviyyəsində müəyyənləşdirilib və hazırda bu göstərici bir qədər də endirilir.

A.Cavadovun sözlərinə görə, Fondun keçirdiyi araşdırma və sorğular göstərib ki, 2010-cu ilin əvvəlindən banklar tərəfindən cəlb olunan əmanətlərin 182 mln. manatı 15%-dən aşağı, 52 mln. manatı isə 15%-dən yuxarı gəlirliklə cəlb olunub. Yəni, cəlb olunmuş əmanətlərin təxminən 72%-i üzrə gəlirlik dərəcəsi 15%-dən aşağıdır. Bundan başqa qeyd olunub ki, Azərbaycanın bank əmanətləri bazarında 70% paya malik olan 11 bank illik 12%-dən də aşağı səviyyədə faiz dərəcələri təklif edir. Bütün bunlar yuxarı həddin endirilməsini məqsədəuyğun edir.

Qeyd edək ki, cari ilin hesabatına əsasən, fiziki şəxslərin ƏSF-nin üzv banklarında olan məcmu əmanətləri 2 385,385 mln. manat, o cümlədən qorunmayan əmanətlər 707 mln. manat, qorunan əmanətlər isə 1 678 mln. manat təşkil edib. ƏSF-nin sığorta ehtiyatları 25,698 mln. manata bərabərdir. Qorunan əmanətçilərin sayı 5 197 888 nəfərdir.
A.Cavadov qeyd edib ki, qorunan əmanətçilərin sayı ümumi əmanətçilərin sayının 98%-ni təşkil edir və bu səbəbdən, məsələn, hazırda 30 min manata bərabər olan kompensasiya məbləğinin maksimum həddinin yenidən qaldırılmasını məqsədə uyğun hesab etmir. Vurğulamaq lazımdır ki, iyunun 1-dən qüvvəyə minən yuxarı həddin yeni səviyyəsi yalnız yeni açılan əmanətlərə şamil olunacaq.
Fondun ehtiyatlarına gəldikdə isə A.Cavadov qeyd edib ki, onların 10 mln. manatı dövlət qiymətli kağızları, qalan hissəsi isə Mərkəzi Bankda yerləşdirilib. Mərkəzi Bankda yerləşdirilən hissə avro və dollarda saxlanılır.
Fondun rəhbəri həmçinin bildirib ki, faiz dərəcələrinin yuxarı həddinin valyutalar üzrə diversifikasiyası məsələsi hazırda gündəmdə deyil. Valyutadan asılı olaraq əmanətlər üzrə fərqli faiz dərəcələrinin müəyyən edilməsi hər bankın siyasətinə uyğun aparılır, Fond isə ortalama rəqəmi əsas kimi götürür.
Mətbuat konfransında həmçinin Azərbaycanda təcrübə mübadiləsi məqsədi ilə səfərdə olan Rusiya Əmanətlərin Sığortalanması üzrə Agentliyin nümayəndələri də iştirak ediblər. Agentliyin baş direktorun müavini Andrey Melnikovun sözlərinə görə, Rusiyada əmanətlərin sığortalanması sahəsində faiz dərəcələrinin yuxarı həddi anlayışı yoxdur və bu məqam, habelə bu sahədə Azərbaycan təcrübəsi onlar üçün çox maraqlıdır. Ümumilikdə, A.Melnikov qeyd edib ki, böhran başlayandan sonra Rusiyada əmanətlərlə bağlı 90-a yaxın sığorta hadisəsi baş verib və bu hadisələr üzrə ödəmələrin ümumi həcmi 800 mln. dollara bərabər olub.