Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

Arif Vəliyev: «Ötən il Azərbaycanda adambaşına 5,4 min dollarlıq əlavə dəyər istehsal olunub»

23 yanvar 2009 10:55 (UTC +04:00)

Bakı. Nicat Mustafayev – APA-Economics. Bu gün Azərbaycan Dövlət Statistika Komitəsində (DSK) respublikanın 2008-ci ildə sosial-iqtisadi inkişafının yekunlarına dair mətbuat konfransı keçirilib.
«APA-Economics»in məlumatına görə, tədbirdə çıxış edən DSK-nın sədri Arif Vəliyev qeyd edib ki, 2008-ci il ərzində Azərbaycanda ümumi daxili məhsul (ÜDM) istehsalı 10,8% və ya müqayisəli qiymətlərlə 3,7 mlrd. manat artaraq 38 mlrd. manata çatıb. Adambaşına 4 439,9 manatlıq (5 403,9 ABŞ dolları), yaxud 2007-ci ildəkindən 9,5% çox əlavə dəyər istehsal olunub.
A.Vəliyev həmçinin bildirib ki, 2008-ci ildə 28 mlrd. manatlıq sənaye məhsulu istehsal olunaraq, 2007-ci illə müqayisədə 6% artıb: «İl ərzində 44,5 mln. ton neft və 16,3 mlrd. kubmetr qaz hasil olunub ki, bu da 2007-ci ilə nisbətən müvafiq olaraq 4,6% və 50,4% çoxdur».
DSK sədri onu da qeyd edib ki, ötən il Azərbaycanda qarğıdalı da daxil olmaqla 904,7 min hektar sahədən ilkin çəkidə rekord səviyyədə - 2 498,3 min ton taxıl məhsulu toplanılıb ki, hektarın orta məhsuldarlığı 2007-ci ilə nisbətən 0,5 sentner artaraq 27,6 sentnerə yüksəlib. Bundan başqa, 2008-ci ildə Azərbaycanda 6,6 min hektar sahədə emal üçün şəkər çuğundurunun əkini aparılıb və həmin sahələrdən 181,5 min ton məhsul götürülüb. Nəticədə, 2007-ci ilə nisbətən şəkər çuğundurunun istehsalı 21,2% və ya 31,8 min ton artıb.
A.Vəliyevin sözlərinə görə, 2008-ci il ərzində ölkənin tikinti kompleksində aparılan inşaat işləri üçün bütün maliyyə mənbələrindən 9 073,6 mln. manat məbləğində investisiyadan istifadə edilib, o cümlədən 5 620,4 mln. manatlıq tikinti-quraşdırma işləri görülüb ki, 2007-ci illə müqayisədə istifadə olunmuş vəsaitin məbləği 34,3%, tikinti-quraşdırma işlərinə sərf olunmuş vəsaitin həcmi isə 56,7% artıb.
Nəqliyyat sahəsində gəldikdə isə, DSK sədri qeyd edib ki, hesabat dövründə nəqliyyat müəssisələri və avtomobil nəqliyyatı sahəsində fəaliyyət göstərən fiziki şəxslər tərəfindən 183 mln. ton yük və 1,2 mlrd. nəfər sərnişin daşınıb, 2007-ci ilə nisbətən yük daşınması 9,2%, sərnişin daşınması isə 8,2% artıb: «Yüklərin 15%-i dəmir yolu, 48,1%-i avtomobil nəqliyyatı, 30,4%-i boru kəməri vasitəsilə, sərnişinlərin 83,2%-i avtomobil nəqliyyatı, 16,1%-i isə metropolitenlə daşınıb».
A.Vəliyev əlavə edib ki, 2008-ci ildə ölkədə fəaliyyət göstərən rabitə müəssisələri əhaliyə, idarə və təşkilatlara 925,7 mln. manatlıq rabitə xidməti göstərib. Göstərilmiş rabitə xidmətlərinin həcmi 2007-ci illə müqayisədə 28,2% artıb və onun əsas hissəsi (78,9%-i) qeyri-dövlət bölməsinin payına düşüb. Rabitə xidmətlərinin 664,6 mln. manatı və ya 71,8%-i mobil rabitənin payına düşüb: «Mobil telefon abunəçilərində olan nömrələrin sayı son bir il ərzində 1,4 mln. artaraq 5,9 mln-a çatıb və bunun 79%-i aktiv nömrələrdir».
A.Vəliyev həmçinin bildirib ki, 2008-ci ildə əhaliyə 14,3 mlrd. manatlıq istehlak malları satılıb və pullu xidmətlər göstərilib. Ticarət şəbəkəsindən satılmış əmtəələrin müqayisəli qiymətlərlə dəyəri 16,1% artaraq 10,9 mlrd. manata, pullu xidmətlərin həcmi isə 29,7% artaraq 3,4 mlrd. manata çatıb.
DSK sədrinin sözlərinə görə, 2008-ci ilin yanvar-noyabr ayları ərzində ölkənin xarici ticarət dövriyyəsi 53,5 mlrd. dollar təşkil edərək 2007-ci ilin müvafiq dövrünə nisbətən 5,1 dəfə artıb. Xarici ticarət əməliyyatlarının 42,6%-i, o cümlədən idxalın 78,8%-i və ixracın 37,6%-i sərbəst dönərli valyuta ilə aparılıb. Xarici ticarətin ümumi həcminin 35,7%-i İtaliya, 11,4%-i ABŞ, 6,7%-i İsrail, 4,7%-i Hindistan, 4,6%-i Fransa, 3,3%-i Rusiya, 2,8%-i İspaniya, 2,7%-i Niderland, 2,6%-i İndoneziya, 2,5%-i Türkiyə, 2,4%-i Birləşmiş Krallığın payına düşüb.
A.Vəliyev ötən ilin yanvar-noyabr ayları ərzində dövlət büdcəsinin icrasından da danışıb: «Ötən ilin ilk 11 ayında dövlət büdcəsinə 9,4 mlrd. manat, yaxud 2007-ci ilin müvafiq dövründə olduğundan 68,7% və ya 3,8 mlrd. manat çox vəsait daxil olub».
Bu dövrdə büdcədən 8,3 mlrd. manat, yaxud 2007-ci ildəkindən 3,4 mlrd. manat çox (71%) vəsait xərclənib. Büdcə xərclərinin 48,3%-i, yaxud 4 mlrd. manatı iqtisadiyyatın inkişafına, 9,6%-i (794,3 mln. manat) təhsilə, 9%-i (745,7 mln. manat) sosial müdafiə və sosial təminata yönəldilib.
A.Vəliyevin sözlərinə görə, ötən ilin yanvar-noyabr ayları ərzində əhalinin banklardakı əmanətləri 2007-ci ilin 11 ayının göstəriciləri ilə müqayisədə 32,2% artaraq 1,8 mlrd. manata çatıb.
Bundan başqa, DSK sədri vurğulayıb ki, 2008-ci ilin yanvar-noyabr aylarında maliyyə-kredit təşkilatları tərəfindən ölkənin hüquqi və fiziki şəxslərinə verilmiş kreditlərin məbləği 58,6% artaraq əvvəlki illərdə verilmiş kreditlər də nəzərə alınmaqla 6,9 mlrd. manata çatıb. Kreditlərin 69,2%-i uzun müddətə verilib, 2,1%-nin ödəmə vaxtı keçib.
DSK sədri ölkənin demoqrafik vəziyyəti haqqında da ətraflı məlumat verib. Belə ki, Azərbaycan əhalisinin sayı ötən il ərzində 1,2% və ya 100 min nəfər artaraq 2009-cu ilin əvvəlinə 8,73 mln. nəfərə çatıb: «Ölkə əhalisinin 49%-ni kişilər, 51%-ni qadınlar təşkil edir və bu gün hər 1 000 nəfər kişiyə 1 027 nəfər qadın düşür».