Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

Nazim Məmmədov: «Qeyri-rentabelli təsərrüfat subyektlərinin dövlət büdcəsindən subsidiyalaşdırılması məqsədəuyğun deyil»

09 noyabr 2009 09:49 (UTC +04:00)

Bakı. Rəşad Süleymanov – APA-Economics. Azərbaycan iqtisadiyyatında qeyri-rentabelli təsərrüfat subyektlərinin dövlət büdcəsindən subsidiyalaşdırılması məqsədəuyğun deyil. Bunu «APA-Economics»ə açıqlamasında Milli Məclisin İqtisadi siyasət Komitəsinin üzvü, millət vəkili Nazim Məmmədov bildirib.

Millət vəkili hesab edir ki, Azərbaycanda dövlət büdcəsində subsidiyalarla bağlı məsələyə, xüsusilə də rentabelli olmayan müəssisələrə dövlət yardımlarının verilməsinə yenidən baxılmalıdır.

«Bu gün elm də daxil olmaqla, elə zəruri sahələr var ki, layihələrin həyata keçirilməsinə vəsait axtarırıq. Amma büdcədə elə xərc maddələri var ki, onları ixtisar etməklə vəsaitləri bu sahələrə yönəltmək mümkündür», - deyə N.Məmmədov vurğulayıb.

Millət vəkilinin sözlərinə görə, 2010-cu ildə dövlət yardımları (subsidiyalar) üçün büdcədə 64,5 mln. manat vəsait nəzərdə tutulub. Bu da təqribən əvvəlki illərdə olduğu qədərdir.

N.Məmmədovun sözlərinə görə, dövlət tərəfindən yardımın ayrılmasına baxmayaraq, yardım verilmiş müəssisələrdən əksəriyyətinin fəaliyyətində hər hansı dirçəliş müşahidə olunmur: «Bəzən bu müəssisələrin rəhbərlərinin dəbdəbəli həyat sürməsinin şahidi oluruq. Dövlət müəssisələrinə nəzərdə tutulmuş 64,5 mln. manat maliyyə yardımı fikrimcə, dövlət büdcəsindən havaya sovrulan pullardır. Həmin müəssisələrin heç bir fəaliyyəti yoxdur və ya müxtəlif formalarda tenderlərdə iştirak edir, tenderləri udur, amma işləri başqa şirkətlərə həvalə edirlər. Hesab edirəm ki, istifadə edə biləcəyimiz mənbənin biri kimi bu maddəni götürmək olar. Fikrimcə, bu subsidiyalardan azad olmalı, həmin vəsaiti Sahibkarlığa Kömək Milli Fondunun vasitəsi ilə regionlarda real iqtisadiyyata, sahibkarlığın inkişafına investisiya kimi yatıra bilərik».

Millət vəkili özəlləşdirmə ilə bağlı xərclərə də baxılmasını vacib sayır. N.Məmmədovun sözlərinə görə, 2008-ci ildə büdcədən bu məqsədlə 20 mln. manat, 2007-ci ildə 15 mln. manat, 2010-cu il üçün isə 13,750 mln. manat nəzərdə tutulur: «Bu vəsait özəlləşdirməqabağı müəssisələrin sanasiyasına yönəldilməlidir. Müqayisə üçün deyim ki, özəlləşdirmə aparan Şərqi Avropa və postsovet ölkələrində hər yatırılan 1 dollara təqribən 8-10 dollar gəlir əldə olunur. Buna əsaslansaq, ümid edirəm ki, 2010-cu ildə özəlləşdirmədən büdcəyə daxilolmalar təqribən 130 mln. manatdan artıq olacaq».

Millət vəkili onu da qeyd edib ki, ali məktəblərə verilən subsidiyaların da məqsədi dəyişməlidir. Məsələn, gələn ilin büdcəsində ali məktəblər üçün 138 mln. manat vəsait nəzərdə tutulduğunu deyən N.Məmmədov bu sahədə islahatların həyata keçirilməsini vacib sayır: «Ali məktəbləri 2007-ci ildən bu yana bitirmiş və dövlət qulluğu üçün müraciət etmiş on minlərlə şəxsdən cəmi 500-ü test sınaqlarından keçə bilib. Nəticə budur ki, bizim verdiyimiz diplomların 5%-i yararlıdır. Hesab edirəm ki, dövlət üçün hazırlanmış mütəxəssislər sonradan ya dövlətdə işləyib bunun əvəzini ödəməlidir, özəl sektorda çalışanlar isə dövlətin ona çəkdiyi xərcləri işləyə-işləyə ödəməlidir. Təəssüflər olsun ki, ali məktəblər ancaq diplom verməklə məşğuldur. Təhsil sektoruna ictimai nəzarət lazımdır. Biz dövlət büdcəsini, göyə sovurmamalıyıq ki, kimsə dəbdəbəli rektor həyatı yaşasın və ya kimsə imtiyazlardan faydalansın».

N.Məmmədov Bakı Metropoliteni rəhbərliyinin 2010-cu ilin büdcəsində nəzərdə tutulmuş subsidiyanın məbləğindən narazılığına da münasibət bildirib: «Bu narazılığı araşdırmaq üçün Hesablama Palatası tərəfindən araşdırma aparılmalıdır. Elə xərclər var ki, əsassız xərclərdir. Qiymət müəyyənləşməli və maya dəyəri 15 qəpikdən yuxarıdırsa, ona müqabil subsidiya verilməlidir. Metroda əsas yeri saxlama xərcləri tutur və məncə, bu elə böyük rəqəm deyil».

Millət vəkili hesab edir ki, bəzi sahələrə xüsusilə də kənd təsərrüfatına subsidiyaların verilməsində ünvanlılığın təmin olunması, istehsal edilən məhsulların dövlət tədarükünə salınmasını vacib sayır.