Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

BVF Azərbaycan hökuməti ilə IV Maddə üzrə apardığı məsləhətləşmələri yekunlaşdırıb

13 may 2010 16:46 (UTC +04:00)

Bakı. Nicat Mustafayev – APA-Economics. Bu gün Bakıda Beynəlxalq Valyuta Fondunun (BVF) IV Maddə üzrə missiyası Azərbaycan hökuməti ilə apardığı məsləhətləşmələrin nəticələrinə dair mətbuat konfransı keçirilib.

«APA-Economics»in məlumatına görə, IV maddə üzrə missiyanın rəhbəri xanım Ninke Omes qeyd edib ki, yekunlaşdırılan məsləhətləşmələrə əsasən, Azərbaycan iqtisadiyyatı qlobal maliyyə böhranının təsirinə davam gətirib, lakin bu təsirdən tam qoruna bilməyib. Belə ki, 2009-cu ildə ölkədə ÜDM-in artım tempi çox böyük təəssürat yaradaraq 9,3% olub, amma qeyri-neft sektorunda ÜDM artımı 2008-ci ilin 16% səviyyəsindən 2009-cu ildə 3%-ə enib.

N.Omes onu da qeyd edib ki, neftin və digər əmtəələrin beynəlxalq qiymətlərinin əhəmiyyətli dərəcədə düşməsi büdcə və ixrac gəlirlərinin 30%-dən artıq azalmasına səbəb olub: «Bundan başqa, bir sıra dövlət müəssisələri və banklar qısa müddətli xarici öhdəliklərin yerinə yetirilməsi ilə bağlı çətinliklərlə üzləşib, bu isə bank sistemində likvidlik çatışmazlığına və kreditvermənin kəskin azalmasına səbəb olub. Beynəlxalq əmtəə qiymətləri düşdüyü üçün orta illik inflyasiya kəskin azalaraq 2008-ci ildə 20%-dən artıq olan səviyyədən 2009-cu ildə 1,4% səviyyəsinə düşüb».

N.Omesin sözlərinə görə, Azərbaycan hökuməti böhrana qarşı effektiv büdcə siyasəti tədbirləri həyata keçirib: «İlk növbədə dövlət büdcəsində nəzərdə tutulan vəsaitin Neft Fondundan dövlət büdcəsinə köçürülməsinə imkan verilərək neftin qiymətinin xeyli ucuzlaşmasının büdcəyə təsiri məhdudlaşdırıldı. İkincisi, dövlət neft və alüminium şirkətlərinin xarici borc öhdəliklərini yerinə yetirməsinə kömək etmək üçün hökumət tərəfindən böyük məbləğdə kapital və dövlət zəmanətli kreditlər təqdim edildi. Üçüncüsü, gəlirlərin azaldığı bir şəraitdə hökumət korrektə tədbirləri görərək prioritet olmayan xərcləri ixtisar edib və yalnız icra edilməkdə olan əsaslı investisiya layihələrini maliyyələşdirib. Nəticədə hökumət qeyri-neft büdcə kəsirini geniş mənada sabit saxlaya, sosial xərcləri isə hətta artıra bilib. Builki büdcənin məqsədi qeyri-neft kəsirini azaltmaq, digər tərəfdən də mənfəət və gəlir vergisi dərəcələrinin azaldılmasına imkan verməkdir».

N.Omes onu da bildirib ki, ötən il Azərbaycan Mərkəzi Bankı (AMB) məzənnəni sabit saxlayaraq və bank sisteminə likvidlik ayıraraq maliyyə sabitliyini uğurla təmin edə bilib: «Ötən ilin əvvəlində manatın məzənnəsinin ucuzlaşacağı gözlənilsə də, AMB uğurla müdaxilə edərək məzənnəni ABŞ dollarına qarşı fiksə edib, bu isə inflyasiyanı azaldıb, dollarlaşmanın davam etməsinin qarşısını alıb və ev təsərrüfatları və bankların balanslarına mənfi təsirdən yayınmağa imkan verib. Likvidlik çatışmazlığı və kredit şərtlərinin sərtləşməsinə cavab olaraq, AMB 2008-ci ilin sentyabr ayından 2009-cu ilin dekabr ayına qədər müddətdə depozitlər üçün ehtiyat tələbini 12%-dən 0,5%-ə, təkrar maliyyələşmə dərəcəsini isə 15%-dən 2%-ə endirib».

BVF rəsmisi həmçinin qeyd edib ki, ötən il AMB müvəqqəti likvidlik çətinlikləri ilə üzləşmiş banklara təqribən 1,1 mlrd. ABŞ dolları (ÜDM-in 2,6%-i) məbləğində likvidlik dəstəyi verib: «Nəhayət, əmanətlərin sığortalanan məbləği beş dəfə artırılıb və bu, bank sisteminə inamı bərpa etməyə kömək edib».