Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

Azərbaycanda toplanan sığorta haqlarının həcmi ÜDM-nin 0,52%-nə bərabərdir

11 sentyabr 2008 13:35 (UTC +04:00)

Bakı. Vahab Rzayev – APA-Economics. Azərbaycanda sığorta şirkətlərinin məcmu daxilolmalarının ÜDM-yə nisbəti 1%-ə çatmır. «APA-Economics»in məlumatına görə, hazırda bu göstərici 0,52%-ə bərabərdir. Dünya təcrübəsinə əsasən, sığorta yığımlarının ÜDM-yə nisbəti 1% olan sığorta bazarı intensiv inkişaf edən kimi qiymətləndirilə bilməz. Belə ki, inkişaf etmiş Avropa ölkələrində bu göstərici 8-10%, inkişaf edən ölkələrdə isə 2-3% diapazonunda dəyişir.
Azərbaycandakı sığorta şirkətləri tərəfindən cari ilin birinci yarısı ərzində 96,870 mln. manat həcmində sığorta haqqı toplanıb ki, bu da ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə 37,1% çoxdur. Buna baxmayaraq, sığorta sektorunun milli iqtisadiyyatda rolu, gördüyümüz kimi, hələ də aşağı səviyyədə qalmaqdadır.
Sığorta yığımlarının təhlili göstərir ki, toplanmış haqların 87%-i həyat sığortası ilə bağlı olmayan sığorta növlərinə aiddir.
Daxilolmaların böyük hissəsi (30,4%) könüllü avtosığortanın payına düşür və bu, son illər avtomobillərin kreditlə satışının kəskin artması ilə bağlıdır.
Bundan başqa, yığımın 11,5%-i əmlakın yanğından sığortalanmasının payına düşür ki, bu da banklar tərəfindən aparılan kreditləşmə zamanı girov qismində qəbul olunan daşınmaz əmlaka qarşı tətbiq edilən əsas tələblərdən biri olması amili ilə bağlıdır. Daha 11% icbari sığorta növlərinin payına düşür.
Beləliklə, nəticədə məlum olur ki, bilavasitə sığorta şirkətlərinin öz «zəhməti» hesabına topladığı vəsaitlərin həcmi reallıqda kiçik bir göstərici ilə ifadə olunur. Bu neqativ tendensiya isə (sığortanın iqtisadiyyatda az rol oynaması) artıq uzunmüddətli xarakter daşıyır.
Sığorta bazarının indiki vəziyyətinin səbəbləri kimi əhali tərəfindən sığortaya maraq göstərilməsi və inamın aşağı olması, sığorta şirkətləri tərəfindən ödəmələrdə müşahidə olunan problemləri, sığorta növlərinin sayı və müxtəlifliyinin məhdudluğu, uzunmüddətli sığortalamanın, o cümlədən həyat və tibbi sığortanın, könüllü pensiya sığortasının inkişaf etməməsi və ya ümumiyyətlə mövcud olmaması amillərini göstərmək olar.
Bundan başqa, sığorta bazarının inkişafının aşağı templəri sığorta şirkətlərinin kapitallaşması səviyyəsinin yüksək olmaması ilə bağlıdır. Lakin artıq bu istiqamətdə ciddi addımlar atılıb. Belə ki, Nazirlər Kabinetinin qərarına əsasən, 2009-cu ilin yanvarına qədər sığorta şirkətlərinin minimal nizamnamə kapitalı 1 mln. manata, 2010-cu ilədək - 2 mln. manata, 2011-ci ilədək – 3,5 mln. manata, 2012-ci ilədək isə 5 mln. manata çatdırılmalıdır.