Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

Azərbaycandakı bankların kapitalın yetərliliyi əmsalı üzrə renkinqi

18 noyabr 2008 10:26 (UTC +04:00)

Bakı. Elnur Hüseynquluyev – APA-Economics. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən bank kredit təşkilatlarının 2008-ci ilin yanvar-sentyabr aylarında müxtəlif maliyyə göstəriciləri üzrə renkinqlərinin hazırlanması layihəsi çərçivəsində «APA-Economics» bu dəfə bankların kapitalın yetərliliyi əmsalı üzrə sıralamasını təqdim edir.
Bu əmsalın ən sadə hesablanması mexanizmi isə bankların məcmu kapitalının aktivlərin həcminə nisbətinin çıxarılması prinsipinə əsaslanır. Banklar fəaliyyətin minimal kapital əsasında qurulmasının tərəfdarı olsa da, bank sektorunda tənzimləyici funksiyalarını yerinə yetirən dövlət qurumları əksinə, kapitalın həcminin mütəmadi artırılmasının lehinə çıxış edir. Çünki kapitalın yetərliliyi bankın ümumi etibarlılığını qiymətləndirməyə əsas verir.
Ekspertlərin fikrincə, məhz bu göstərici bankın əmanətçilərə maddi ziyan vurmadan hansı səviyyədə zərəri maliyyələşdirmək iqtidarında olduğunu əks etdirir.
Aşağıdakı cədvəldə ölkədəki bankların kapitalın yetərliliyi əmsalı (01.10.2008-ci il vəziyyətinə) barədə məlumat verilir:

Banklar		Məcmu kapital / Aktivlər (%)
1	Melli İran Bankı-Bakı	60,6
2	Paşa Bank	58,6
3	Kredo Bank	49,5
4	Birlik Bank	44,2
5	Azərbaycan Kredit Bankı	43,4
6	Deka Bank	41,3
7	Gəncəbank	40,8
8	Bank Avrasiya	40,8
9	United Credit Bank	40,1
10	Günaybank	40,1
11	NBCBank	39,8
12	Debut Bank	33,9
13	Atrabank	33,7
14	Əmrahbank	33,6
15	Qafqaz İnkişaf Bankı	31,6
16	Azər-Türk Bank	28,5
17	Azərbaycan Sənaye Bankı	23,5
18	AccessBank	21,2
19	Turanbank	20,7
20	YapıKredi Bank Azerbaijan	20,3
21	Royal Bank of Baku	19,3
22	Parabank	18,9
23	Bank of Azerbaijan	18,7
24	Kapital Bank	17,6
25	Muğan Bank	16,3
26	Azerdemiryolbank	15,1
27	AtaBank	14,0
28	AGBank	13,8
29	Bank of Baku	13,8
30	UniBank	13,7
31	Texnikabank	13,1
32	Bank Standard	13,0
33	Rabitabank	12,8
34	Xalg Bank	12,2
35	Zamin Bank	12,0
36	Bank Respublika	10,8
37	Nikoil Bank	8,9
38	Azərbaycan Beynəlxalq Bankı	7,8

Cədvəldən göründüyü kimi, hazırda Azərbaycanda faktiki olaraq 45 bank kredit təşkilatı fəaliyyət göstərsə də «APA-Economics»in renkinqində yalnız 38 bankın göstəriciləri əks olunub. Bu, digər bankların KİV-lə əməkdaşlıqdan imtina etməsi, maliyyə göstəricilərini təqdim etməməsi və digər subyektiv səbəblərlə bağlıdır.
Kapitalın yetərliliyi əmsalına gəldikdə isə, ilk yeri respublikanın ən iri bankı - Azərbaycan Beynəlxalq Bankı (ABB) deyil, Melli İran Bankının Bakı filialı tutub. Belə ki, bu bank üzrə kapitalın yetərliliyi əmsalı 60,6%-ə bərabərdir (Melli İran Bankı-Bakı məcmu kapital üzrə renkinqdə 35-ci yeri tutub). ABB isə 7,8% göstəricisi ilə sonuncu pillədə qərarlaşıb.
Lakin nəzərə almaq lazımdır ki, beynəlxalq təcrübəyə əsasən, kapitalın yetərliliyi əmsalının 10-20% civarında olmağı daha məqsədəuyğundur və bu, bankın etibarlı olduğunu göstərir. Həmin əmsalın həddindən artıq yüksək olması isə əksər hallarda bankların aktivlərin cəlb olunması sahəsində mövcud problemləri ilə bağlıdır. Yəni, yuxarıdakı renkinqin ikinci yarısında (son iki yer istisna olmaqla) yerləşən bankların vəziyyətini müsbət qiymətləndirmək mümkündür.