Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

Azərbaycan bank sistemində kapitalın adekvatlıq göstəricisi 16,8% təşkil edir

30 dekabr 2010 11:42 (UTC +04:00)

Bakı. Vahab Rzayev – APA-Economics. Azərbaycan Mərkəzi Bankı (AMB) 2010-cu ildə məzənnə siyasətini valyuta bazarında təklif kanallarının genişlənməsi şəraitində həyata keçirib və bu ilin yanvar-noyabr aylarında valyuta bazarında 1 mlrd. dollardan artıq həcmdə xarici valyuta alışı həyata keçirib. «APA-Economics» xəbər verdiyi kimi, bu barədə AMB-nin 2011-ci il üçün pul və maliyyə sabitliyi siyasətinin əsas istiqamətləri üzrə bəyanatında deyilir.

Bəyanata əsasən, manatın dollara qarşı məzənnəsi bu il 0,4% möhkəmlənib. Qeyri-neft sektoru üzrə real effektiv məzənnə demək olar ki, neytral qalıb, Azərbaycanın qeyri-neft ixracının çox hissəsinin getdiyi yaxın xarici ölkələr üzrə isə ucuzlaşıb ki, bu da rəqabət qabiliyyətinə müsbət təsir edib.

İqtisadi tsikldəki meylləri nəzərə alaraq, 2010-cu ildə Mərkəzi Bank yumşaq pul siyasətini davam etdirib. Lakin dəqiqləşmiş proqnozları nəzərə alaraq noyabr ayında pul siyasətinin «neytrallığı» istiqamətində qərarlar qəbul edilib. İşgüzar aktivliyi dəstəkləmək üçün oktyabr ayının sonunadək Mərkəzi Bank pul siyasətini dəyişməyib, uçot dərəcəsi 2%, məcburi ehtiyat norması 0,5% səviyyəsində qalıb, likvidlik pəncərəsi isə açıq saxlanılıb. AMB-nin əməliyyatları hesabına cari ilin 11 ayında manatla geniş pul kütləsi 20,2% artıb. Bu, faiz dərəcələrinə azaldıcı təsir edib. Lakin ilin ikinci yarısının sonunda Mərkəzi Bank tərəfindən daim təhlil olunan tsikl göstəriciləri arasında pul siyasətinin korreksiyası lehinə olan göstəricilərin sayı artmağa başlayıb. Məcmu tələbin canlanması, inflyasiya amilləri və tədiyə balansının proqnozlarını nəzərə alaraq AMB noyabrın 1-dən uçot dərəcəsinin 3%-ə qaldırılmasına dair qərar qəbul edib. Eyni zamanda, pul kütləsinin xarici amillərini tənzimləmək məqsədilə bankların xarici öhdəliklərinə 0,5% məcburi ehtiyat norması tətbiq edilib.

Bəyanata görə, Mərkəzi Bank tərəfindən həyata keçirilən tədbirlər nəticəsində Azərbaycan bank sistemi maliyyə dayanıqlığını qoruyub. Bank aktivlərinin keyfiyyət göstəriciləri dayanıqlı hədlərdə qorunaraq stabilləşib, real sektorun və əhalinin bank sisteminə vaxtı keçmiş borclarının xüsusi çəkisi 5%-i keçməyib. Potensial risklərin çox hissəsi özəl banklar tərəfindən tanınıb və onlar üzrə zəruri ehtiyatlar yaradılıb. Bank sistemi optimal gəlirliyini qoruyub və investisiya cəlbediciliyini saxlayıb. Hazırda ümumi likvidlik səviyyəsi yüksəkdir və bank sektoru potensial risklərin örtülməsi və aktivliyin dəstəklənməsi üçün zəruri kapital səviyyəsinə malikdir. Kapitalın adekvatlıq göstəricisi 12%-lik normaya qarşı 16,8% təşkil edir. Stress-testlər göstərir ki, bank sistemi makroiqtisadi şoklara dözmək və itkiləri örtmək qabiliyyətinə malikdir.