Maliyyə

Maliyyə

Azərbaycan banklarının məcmu mənfəəti azalıb

23 avqust 2011 11:30 (UTC +04:00)

Bakı. Vahab Rzayev – APA-Economics. Azərbaycanda fəaliyyət göstərən kommersiya banklarının 2011-ci il yanvar-iyun ayları ərzində fəaliyyəti nəticəsində bank sistemi üzrə 75,08 mln. manat həcmində vergi ödənilənədək mənfəət yaranıb. Azərbaycan Mərkəzi Bankından «APA-Economics»ə verilən məlumatına görə, 2010-cu ilin yanvar-iyun aylarının analoji göstəricisi ilə müqayisədə əldə edilmiş mənfəət 5,69 mln. manat və ya 7% artıb.

Qeyd edək ki, yanvar-may ayları ərzində bankların mənfəəti 65,36 mln. manat təşkil edib. Yəni, iyun ayında banklar 9,72 mln. manat mənfəət əldə edib. Bu da öz növbəsində ilin əvvəlindən olan orta göstəricidən 2,79 mln. manat və ya 22% azdır.

Yanvar-iyun aylarında bankların faiz gəlirləri 526,16 mln. manat, faiz xərcləri 285,45 mln. manat təşkil edib və nəticədə xalis faiz mənfəəti 243,72 mln. manata bərabər olub. Eyni zamanda, bankların qeyri-faiz gəlirləri 141,06 mln. manat, qeyri-faiz xərcləri isə 243,1 mln. manat təşkil edib ki, bunun nəticəsində qeyri-faiz əməliyyatları üzrə 102,06 mln. manat zərər yaranıb.

Qeyd edək ki, 2010-cu ilin yanvar-iyun ayları ilə müqayisədə faiz mənfəəti 2,1%, qeyri-faiz zərəri 28,8% artıb. O cümlədən, faiz gəlirləri cəmi 4,4% artdığı halda, faiz xərcləri 6,5% artıb. Qeyri-faiz əməliyyatlarında isə gəlirlər 8,2%, xərclər isə 16% artıb.

«Ekonomist» jurnalının ekspertləri hesab edirlər ki, Azərbaycan bank sisteminin maliyyə nəticələri hələ də mənfidir: «Çünki xərclər gəlirlərdən daha sürətlə artır, qeyri-faiz əməliyyatları üzrə banklar hələ də zərərlə işləyir və ümumiyyətlə yarım il üzrə cəmi 75 mln. manatlıq mənfəət Azərbaycan bank sistemi üçün çox kiçik göstəricidir».

Ekspertlər hesab edirlər ki, bunun iki əsas səbəbi var, bu da artıq ənənəvi xarakter almağa başlayır. İlk növbədə bankların gəlirliyi kreditləşmədə çox zəifdir, çünki məhz kreditlər bankların əsas gəlir mənbəyidir. Bununla paralel depozitlərin həcmi daim artır ki, bu da faiz xərclərini artırır. İkinci səbəb isə bankların qeyri-faiz əməliyyatlarında həddən artıq passiv olması ilə bağlıdır ki, bank fəaliyyətinin bu növü Azərbaycan bankları tərəfindən, demək olar ki, gəlir mənbəyi kimi istifadə olunmur.