Maliyyə

Ana səhifə

Maliyyə

Bakıda postsovet ölkələrində bank faiz dərəcələri ilə bağlı təqdimat keçirilib

28 fevral 2012 09:30 (UTC +04:00)

Bakı. Vahab Rzayev – APA-Economics. Bu gün Bakıda «Qabus» Tədqiqat və Məsləhət Şirkəti tərəfindən USAID-in Maliyyə Sabitliyi üzrə Əməkdaşlıq Proqramının (Partners for Financial Stability, PFS) dəstəyi ilə «Postsovet ölkələrində faiz dərəcələri üzrə trendlər: 2005-2011-ci illər» mövzusunda tədqiqat üzrə seminar keçirilib.

«APA-Economics»in məlumatına görə, tədqiqat çərçivəsində postsovet ölkələrində faiz dərəcələri üzrə trendlər, faiz dərəcələrinə təsir edən amillər (monetar siyasət, inflyasiya gözləntiləri, bank sisteminin konsentrasiyası, əməliyyat xərcləri, bazarda rəqabət mühiti və s. faktorların təhlili), faiz dərəcələrinin sahibkarların kredit əlyetərliliyinə təsiri və s. məsələlər MDB ölkələrinin timsalında tədqiq olunub, habelə müvafiq məsələlərlə bağlı Azərbaycanın timsalında dərinləşdirilmiş tədqiqatlar aparılıb.

Seminarda çıxış edən Milli Məclisin deputatı Əli Məsimov bildirib ki, Azərbaycanda bankların faiz dərəcələri yüksəkdir, hətta ədalətsizdir və bunun səbəblərinin araşdırması və aradan qaldırılması istiqamətində işlər aparılmır. Ə.Məsimovun sözlərinə görə, Azərbaycanda dünya praktikasında tətbiq olunan faiz dərəcələrinə təsirli olan düstur və amillər işləmir. Millət vəkili həmçinin bildirib ki, uçot dərəcəsinin və ya inflyasiyanın aşağı düşməsi kredit üzrə faiz dərəcələrinin enməsinə səbəb olmur. Ə.Məsimov bəyan edib ki, bu istiqamətdə ciddi addımlar atılmalı, bank sektorunun inkişafına dair konkret və işlək strategiya hazırlanmalıdır, istehlak kreditləri barədə qanun qəbul edilməlidir, hazırda mövcud olan bank qanunvericiliyinə müəyyən dəyişikliklər edilməlidir və s. Bundan əlavə, faizlərin yüksək olmasının bir səbəbi iqtisadiyyatda risklərin yüksək olması ilə bağlıdır və bunların araşdırılması və aradan qaldırılması istiqamətində iş aparılmalıdır.

Seminarda Azərbaycan, Rusiya, Moldova və Ukraynadan olan mütəxəssislər tərəfindən ölkələrində faiz dərəcələri barədə, onların dinamikası, müqayisəli təhlil üzrə təqdimatlar dinlənilib. Eyni zamanda bildirmək lazımdır ki, faiz dərəcələrinin dinamikası, onların makroiqtisadi tendensiyalara çox vaxt zidd olması və bu kimi amillərin bir sıra hallarda təhlilinin aparılmasının mümkünsüzlüyü də vurğulanıb. Qeyd edək ki, postsovet ölkələrində makroiqtisadi vəziyyətin fərqli olması səbəbindən faiz dərəcələrinin formalaşması prosesinin prinsip və nəticələrini də müqayisə etmək çətindir və hətta bəzi hallarda düzgün deyil.

Həmçinin, seminarda kredit marjası, yəni kredit və depozit üzrə faiz dərəcələri arasındakı fərq üzrə müqayisəli göstəricilər təqdim olunub. Məlum olub ki, Azərbaycanda 2010-cu ildə müşahidə olunan faiz marjası 9,1 faiz bəndi olub və bu, postsovet ölkələri arasında orta göstərici hesab oluna bilər. Belə ki, ən yüksək marja (27,4 faiz bəndi) Qırğızıstanda, ən aşağı isə Rusiyada (4,8 faiz bəndi) müşahidə olunur.