Avropa

Ana səhifə

Avropa

Türkiyəli ekspert: “Rusiyada Türkiyə əleyhinə olan fikirlər dəyişməlidir”

06 avqust 2009 16:45 (UTC +04:00)

İstanbul. Mayis Əlizadə-APA. “Soyuq müharibə bitəndən sonra, xüsusilə 2000-ci illərdən başlayaraq, Türkiyə ilə Rusiya arasındakı köhnə rəqabət öz yerini əməkdaşlıq münasibətlərinə buraxıb. Bu əməkdaşlığın konkret örnəyi-enerji məsələləri ətrafındakı müzakirə və müqavilələrdir. Yaxın vaxtlara qədər Rusiya Federasiyası öz təbii qazını Avropa bazarına çıxarmaq üçün bir sıxıntı yaşamırdı. Ukrayna və Şərqi Avropa ölkələri Rusiya üçün önəmli tranzit ölkələr idi. Ancaq Şərqi Avropa ölkələrinin AB-yə üzv olması və Ukraynanın Atlantik dünyası ilə münasibətlərini inkişaf etdirməsi Rusiyanı alternativ yollar axtarmağa məcbur edib. Ona görə də Türkiyə ilə Rusiya arasındakı əməkdaşlıq zəmini təbii şəkildə ortaya çıxıb”. Bunu Rusiyanın baş naziri Vladimir Putinin Türkiyəyə işgüzar səfərini APA-nın Türkiyəyə bürosuna dəyərləndirən Ortadoğu Strateji Araşdırmaları Mərkəzinin başkanı Hasan Kanbolata deyib. H. Kanbolata görə, ticarət dövriyyəsi hər il Türkiyənin əleyhinə çevrilir

Ekspert bildirib ki, bu il iyulun 13-də Ankarada NABUCCO layihəsi ilə anlaşma sazişi imzalananda Rusiya bunu özünə alternativ kimi görürdüsə, artıq onun da bu layihəyə qaz vermə ehtimalı güclənib: “ Artıq Qara dənizin altından keçəcək olan “Mavi axın-2” xəttinin NABUCCO-ya qaz verə biləcəyini görürük.Bundan əlavə, Samsun-Ceyhan boru kəməri də ön plana çıxıb. Novorossiyiskə gələn Qazaxıstan nefti də Samsun-Ceyhan neft kəməri ilə dünya bazarına çıxarıla biləcək ki, bu da Türkiyənin mövqeyini gücləndirəcək. Buna italyanlar da qoşulacaq. Beləliklə, Rusiyanın Burqaz-Dədəağac kəmərindən Samsun-Ceyhan kəmərinə döndüyünü görürük. Ondan əlavə, nüvə enerjisi stansiyaları tenderində də son imzaların atılması gözlənilir. Bölgədə Türkiyə ilə Rusiyanın arasında əməkdaşlığın olması Avrasiyadakı əməkdaşlıq baxımından da önəmlidir. Ancaq unudulmamalıdır ki, Türkiyə-Rusiya münasibətləri inkişaf edərkən, Rusiya-Türkiyə münasibətləri barədə eyni şeyi demək mümkün deyil. İki ölkə arasında 38 milyard dollarlıq ticarət dövriyyəsi olmasına baxmayaraq vəziyyətin 80% Türkiyənin əleyhinə olduğunu görürük. Türkiyə Rusiyaya sadəcə 6 milyard dollarlıq mal ixrac edə bilir. Bu qayçı getdikcə Türkiyənin əleyhinə açılır. Rusiyada Türkiyə əleyhinə münasibət qaldığı halda, Türkiyədə Rusiyaya qarşı mənfi münasibət yoxdur. Rusiya Türkiyəyə qarşı soyuq müharibə dövründən qalma zehniyyəti dəyişdirməlidir”.