Daxili siyasət

Ana səhifə

Daxili siyasət

Əli Hüseynov: “Hansısa səfirliyin və ya Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndəsinin bloqqerlərin həbsi ilə bağlı bəyanat verməsi Azərbaycanın daxili işinə müdaxilədir” - MÜSAHİBƏ

19 noyabr 2009 12:17 (UTC +04:00)

- Dünən Avropa Şurası Parlament Assambleyasının Monitorinq Komitəsi Azərbaycan üzrə yeni məruzəçi təyin edib. Buna münasibətinizi bilmək istərdik.

- Azərbaycanda üzrə məruzəçilərin obyektiv olmaları, ölkədə gedən prosesləri düzgün qiymətləndirmələri və bunu hesabatlarında əks etdirmələri vacibdir. Biz daim Ermənistanda gedən prosesləri, oradakı gərginliyi, vətəndaş qarşıdurmasını müşahidə edirik. Lakin bütün bunların fonunda bu ölkə üzrə məruzəçilər baş verənlərə göz yumub, ölkəni daim müsbət fonda çatdırmaq istəyirlər. Bizim heç bir ehtiyacımız yoxdur ki, Azərbaycanda gedən demokratik islahatlar, Avropa Şurası qarşısında götürdüyümüz öhdəliklərlə bağlı kimsə bizə fərqli mövqe nümayiş etdirsin. Bizə lazım olan odur ki, Azərbaycanda gedən proseslər obyektiv çatdırılsın. Bu baxımdan yeni məruzəçinin obyektiv olması istəyindəyik. Biz qeyri-obyektiv münasibətin çox şahidi olmuşuq. Ümidvarıq ki, yeni məruzəçi obyektiv olacaq və bizim səmərəli münasibətlərimiz formalaşacaq.

- Azərbaycan üzrə məruzəçilərin təyin olunması nə vaxt başa çatacaq?

- Azərbaycan monitorinq altında olan ölkədir. Yeri gəlmişkən, həmişə bu məsələni qaldırırıq ki, artıq monitorinq prosesi başa çatmalıdır. Nə qədər monitorinq prosesi mövcuddur, ölkə üzrə məruzəçi olacaq.

- Yeri gəlmişkən, bu günlərdə Avropa Şurasının baş katibi, o cümlədən bir neçə ölkənin Azərbaycandakı səfirlikləri bloqqerlərə çıxarılan məhkəmə hökmünə sərt reaksiya veriblər. Sizin bu məsələyə münasibətiniz necədir?

- Biz, ilk növbədə, beynəlxalq qurumların mövqeyi ilə xarici ölkələrin səfirliklərinin və Xarici İşlər nazirliklərinin mövqeyini fərqləndirməliyik. Azərbaycan Avropa Şurasının üzvüdür. Biz bu təşkilata üzv qəbul olunmuşuq və Avropaya inteqrasiya yolunu seçmişik. Bu təşkilat qarşısında bir sıra öhdəliklərimiz mövcuddur. Bunlar həm qanunvericilik, həm də insan hüquqları ilə bağlıdır. Biz Avropa Konvensiyasına aid hüquqi məkanda yaşayırıq. Bu baxımdan Avropa Şurası baş katibinin adıçəkilən məsələ ilə bağlı fikir söyləməsi prinsip etibarı ilə normal haldır. Onlar müxtəlif dövrlərdə seçki prosesi, insan hüquqlarının vəziyyəti ilə bağlı fikirlər söyləyirlər. Bu fikrin mənfi, ya müsbət olması isə başqa məsələdir. Yəni Avropa Şurası rəsmisinin hər hansı məsələ ilə bağlı fikir söyləməsi ümumən qəbul olunandır. Ancaq mən bu fikrin kəskinliyi ilə razı deyiləm. Çünki burada müəyyən ziddiyyət var. Bəyanatda baş katibin hökmün ağırlığı ilə bağlı narahat olduğu bildirilir. Sonra qeyd olunur ki, bu hökm xuliqanlıq hadisəsi ilə yox, fikir azadlığının ifadəsi ilə bağlıdır. Söhbət cəzanın ağırlığından gedirsə, bu o deməkdir ki, hökmün, yəni ittihamın mahiyyəti qəbul olunur. Belə çıxır ki, onların xuliqanlıqda ittiham edilməsini prinsipcə qəbul edirlər. Ancaq narahatdırlar ki, cəza daha ağırdır. Yəni bəyanatda belə bir ziddiyyət var. Düşünürəm ki, bu məsələdə daha nəzakətli mövqe tutmalı idilər. Məsələnin mahiyyətini daha dərindən öyrənib, fikir bildirmək olardı. Bu fikir daha balanslaşmış olmalı idi.

- Səfirliklərin reaksiyasını necə xarakterizə edərdiniz?

- Bir sıra xarici ölkənin səfirliklərinə gəlincə, bu, artıq başqa məsələdir. Əvvəla onu deyim ki, hər hansı ölkənin səfirliyinin və ya Xarici İşlər Nazirliyinin nümayəndəsinin bu məsələ ilə bağlı bəyanat verməsi ümumiyyətlə başa düşülmür. Bu bizim daxili işimizə müdaxilədir. Macarıstanda Azərbaycan Ordusunun Zabiti Ramin Səfərov həbs olundu və ona olduqca ağır cəza verildi. Biz məgər Macarıstan məhkəmə hüquq sistemini şübhə altına qoyduq? Biz hüquqi vasitələr axtarırdıq ki, ona kömək edək. Mən hüquqşünas kimi o mövqedə idim ki, Ramil Səfərovla bağlı çıxarılan hökm çox ağırdır. Orada ömürlük həbsdən yox, başqa sanksiyadan söhbət getməli idi. Ancaq bizim nə səfirliyimiz, nə də Xarici İşlər Nazirliyi nota verdi. Yəni bir ölkənin başqa bir ölkənin daxilində hüquq sistemi, insan hüquqları və digər məsələlərlə bağlı bəyanatlar verməsi bütövlükdə beynəlxalq hüquqa zidd məsələdir. Bu mənada Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin mövqe bildirməsi çox düzgündür. Ümumiyyətlə, Norveç Azərbaycanda baş verən proseslərə qeyri-obyektiv mövqedən yanaşır. Norveç tərəfindən maliyyələşdirilən və onlar tərəfindən yaradılan qeyri-hökumət təşkilatları da seçki və digər proseslərdə müdaxilələr edirlər. Almaniya ilə bağlı isə fərqli fikirdəyəm. Bizim Almaniya ilə çox sıx münasibətlərimiz var. Onlar bir çox məsələlər, o cümlədən Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı çox obyektiv mövqedən çıxış edirlər. Lakin bu məsələdə müxtəlif yazışmalar nəticəsində yaranan münasibətlərdən tələsik mövqe ortaya qoyulub. Bir sözlə dövləti birbaşa təmsil edən icra strukturlarının belə mövqe göstərməsi anormal haldır və buna son qoyulmalıdır. Situasiya aydındır və belə şəraitdə hüquqi yollar tapılmalıdır. Bəziləri deyir ki, bloqqerlərin həbsi ilə bağlı nümunələr xarici ölkələrdə də mövcuddur. Bizim əlimizdə konkret xuliqanlıq ittihamı var. Heç bir ölkədə, o cümlədən Azərbaycanda fikir azadlığına görə insanlar həbs olunmamalıdır. Bizim ölkəmizdə belə hallar yoxdur. Ona görə də bu paralellərin aparılmasının əleyhinəyəm. İttiham konkretdir və xuliqanlıq elementidir. Kimsə bunu qəbul etmirsə, əksini sübut etməlidir. Yanaşma bu cür olmalıdır.

- İnsan Hüquqları üzrə yeni Ombudsmanın Milli Məclisdə təsdiqi nə vaxt olacaq?

- Hər şeydən əvvəl deyim ki, sözügedən məsələ ilə bağlı Konstitusiya qanununa edilən dəyişiklik 6 aydan sonra təkrar səsverməyə çıxarılmalıdır. Yəni 6 ay müddəti hələ başa çatmayıb. Yeni Ombudsmanla bağlı hər hansı təklif və ya namizəd isə hələlik Milli Məclisə daxil olmayıb.

- Hazırkı Ombudsman növbəti müddətə seçilə bilər?

- Bunu Milli Məclis səsvermə yolu ilə həll edəcək. Ancaq onu deyim ki, hüquq buna imkan verir.

Emin_Adnan