Daxili siyasət

Ana səhifə

Daxili siyasət

Gidon Saar: “Azərbaycan İsrail üçün strateji əhəmiyyəti olan ölkədir”

17 may 2007 08:42 (UTC +04:00)

- Azərbaycana səfərinizdə məqsəd nə idi?
- Bu, mənim Azərbaycana ilk səfərim idi. Mən həmkarlarım Amnon Koen, Robert İlatov və Ran Koenlə birlikdə “Soxnut” Ümumdünya Yəhudi Agentliyi tərəfindən Azərbaycana dəvət olunmuşdum. Səfərimizdə iki məqsəd vardı ikitərəfli parlamentlərarası əlaqələrin və Azərbaycan dağ yəhudiləri icması ilə əlaqələrin möhkəmləndirilməsi. Biz Azərbaycanın bir sıra rəsmi şəxsləri, o cümlədən diaspora ilə iş üzrə nazir Nazim İbrahimov, xarici işlər naziri Elmar Məmmədyarov, sosial müdafiə naziri Füzuli Ələkbərov və parlamentin sədr müavini Ziyafət Əsgərovla görüşdük. Şəxsən mən müsəlman ölkəsi olan Azərbaycanı Avropa tipli, mötədil, İsrailə və yəhudi xalqına dost münasibətin olduğu bir dövlət kimi görməkdən məmnun qaldım. Bizim Azərbaycanla bir çox ümumi cəhətlərimiz və maraqlarımız var. Bu gün Azərbaycan Cənubi Qafqazın lider dövlətidir və regionda bütün iri geopolitik layihələrin təşəbbüskarıdır. Mən Azərbaycanı Asiya və Avropa arasında əsl dostluq körpüsü hesab edirəm. İsraillilərin əksəriyyəti Azərbaycanı tanımır, amma mən dəqiqliklə demək istəyirəm ki, ora bizə yaxın, bizi sevən, çiçəklənən bir ölkədir.
- Dağ yəhudilərinin yığcam yaşadığı Quba rayonuna səfəriniz zamanı 1918-19-cu illərdə erməni quldur dəstələrinin azərbaycanlılarla yanaşı, yəhudiləri də kütləvi şəkildə qətlə yetirdikləri yerlərə baş çəkmisiniz. Bu barədə nə deyə bilərsiniz?
- Biz həmin faciə haqqında ətraflı məlumatlar aldıq və bizə bu mövzuda xeyli material təqdim olundu. Ancaq bu gün bu məsələ ilə bağlı obyektiv nöqteyi-nəzərimi bildirmək mənim üçün çox çətindir. Hesab edirəm ki, tarixçilər bu işi aydınlaşdırmalıdır. Bununla yanaşı, qeyd etmək istəyirəm ki, bu yaxınlarda Knesset “Merets” Partiyasının üzvü Xaim Oronun “erməni soyqırımı” məsələsinin müzakirəsi barədə təklifini rədd etdi. Bu fakt İsrail dövlətinin “erməni soyqırımı” deyilən problemə rəsmi münasibətini ortaya qoyur. Mən Knessetin qərarını düzgün sayıram. Çünki bu, Türkiyə ilə İsrail arasındakı strateji münasibətlərə zərbə vura bilər.
- Azərbaycanla Ermənistan arasındakı münaqişəyə və Azərbaycan torpaqlarının işğalına İsrailin münasibəti necədir?
- Bu məsələ ilə bağlı onu demək istəyirəm ki, İsrail Azərbaycan kimi dost ölkənin həyati maraqlarını nəzərə alır və ümid edir ki, rəsmi Bakı da İsrailin həyati maraqlarını nəzərə alacaq. Azərbaycan İsrail üçün strateji əhəmiyyəti olan ölkədir. Biz dost ölkənin problemlərini və maraqlarını anlayırıq.
- İsrail Azərbaycanla sərhəddə yerləşən İranın nüvə proqramı ilə bağlı hansı mövqedədir?
- Biz Azərbaycanın çox mürəkkəb geopolitik əhatədə yerləşdiyini anlayırıq. Həmçinin Bakının İran əhalisinin 40 faizini təşkil edən azərbaycanlıların taleyinə görə narahatlıq keçirdiyini də bilirik. İsrail bu fikirdədir ki, İranın nüvə proqramı təkcə İsrailə yox, bütün dünyaya təhlükə törədir. İran atomu təkcə Yaxın Şərqə yox, bütün regiona və Asiyaya təsir göstərəcək. Nüvə silahı əldə edən İran mollaları onu çoxsaylı terrorçu təşkilatlara ötürə, onlar isə öz növbəsində bu silahdan müxtəlif dövlətlərə qarşı istifadə edə bilərlər. Molla rejiminə bu imkanı verməmək həm İsrailin, həm də Azərbaycanın vəzifəsidir.
- Bu yaxınlarda İsrail-Azərbaycan Beynəlxalq Assosiasiyası (AzİZ) yaradıldı və bu təşkilat Azərbaycandan köçmüş insanları öz ətrafında birləşdirdi. Bu faktı necə qiymətləndirirsiniz?
- Mən bu təşkilatın yaradılmasını alqışlayıram. Bu, Azərbaycan mənşəli 100 min insan üçün böyük uğurdur. Bu böyük qüvvə Azərbaycanla İsrail arasında münasibətlərin möhkəmlənməsi və inkişafına xüsusi töhfə verəcək. Mən isə Azərbaycan-İsrail Parlamentlərarası Dostluq Qrupunun üzvü kimi bu təşkilatın fəaliyyətinə dəstək verməyə hazıram. /APA/