Sosial

Ana səhifə

Sosial

Azərbaycanda «Miqrasiya proseslərinin öyrənilməsinə dair» statistik müayinə keçirilib

05 mart 2010 10:49 (UTC +04:00)

Bakı. Nicat Mustafayev – APA-Economics. Azərbaycan Dövlət Statistika Komitəsi (DSK) ölkənin bütün sərhəd-buraxılış məntəqələrində bütövlükdə 15 min miqrantı əhatə etməklə «Miqrasiya proseslərinin öyrənilməsinə dair» seçmə statistik müayinə keçirib.

DSK-dan «APA-Economics»ə verilən məlumata görə, statistik müayinənin keçirilməsində əsas məqsəd ölkədə miqrasiya proseslərinin vəziyyətinin öyrənilməsindən, miqrasiya axınları haqqında statistik məlumatların dəqiqləşdirilməsi və onun istiqamətlərinin, eləcə də səbəblərinin müəyyənləşdirilməsindən ibarət olub.

Statistik müayinə ilə əhatə olunmuş miqrantların 7 501 nəfəri ölkəyə gələnlər, 7 499 nəfəri isə ölkədən gedənlər olub, gələnlərin 66,2%-ni, gedənlərin isə 66,8%-ni kişilər təşkil edib.

Azərbaycana gələnlərin 46,1%-i, ölkədən gedənlərin isə 46,5%-i hava yolları, müvafiq olaraq 17,3%-i və 17,4%-i dəmir yolları, 36,6%-i və 36,1%-i isə avtomobil yollarından istifadə edib.

Müayinənin nəticələrinə görə, ölkəyə gələnlərin 47,6%-i, gedənlərin isə 27,6%-i öz evinə qayıdanlar, müvafiq olaraq 18,1%-i və 15,5%-i qonaq, 7,5%-i və 10,4%-i turist kimi, 7,2%-i və 16,3%-i işləməyə, 6,9%-i və 6,3%-i xidməti və işguzar ezamiyyətə gələnlər və gedənlərdir.

İşləməyə gələnlərin 73%-i, gedənlərin 80%-i haqqı ödənilən əmək fəaliyyəti ilə, qalanları isə sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olmaq istəyənlər olub.

Azərbaycandan işləməyə gedənlərin sayı ölkəyə işləməyə gələnlərin sayından 2,2 dəfə, müalicəyə gedənlərin sayı gələnlərdən 2,8 dəfə, oxumağa gedənlərin sayı gələnlərdən 63,6%, turist kimi ölkədən gedənlərin sayı ölkəyə gələnlərdən 38,4% çox, gələnlərin tərkibində evə qayıdanların sayı gedənlərin sayından 72,5%, qonaq gələnlərin sayı qonaq gedənlərin sayından 16,7% çox olub. Oxumağa gələnlərin 64,7%-ni, müalicəyə gələnlərin 52,2%-ni, qonaqların 57,2%-ni, oxumağa gedənlərin 62,1%-ni, müalicəyə gedənlərin 50,6%-ni, qonaqların isə 47%-ni kişilər təşkil edib. Mütləq əksəriyyətini gənclər təşkil edən oxumağa gedən və gələnlər, eləcə də 50 və yuxarı yaşda olan, müalicəyə gedən və ya gələn miqrantlar istisna edilməklə, miqrasiyanın qalan məqsədləri üzrə istər gələnlər və istərsə də gedənlər arasında 30-49 yaşında miqrantlar çoxluq təşkil edib. Xidməti və ya işgüzar ezamiyyətə gələnlərin 80%-ni, gedənlərin isə 73%-ni, işləməyə gələnlərin 72%-ni, gedənlərin isə 69%-ni bu yaş qrupuna aid olan miqrantlar təşkil edib.

Oxumağa gedən 18-29 yaşlı gənclərin sayı ölkəyə gələnlərdən 68%, 50 və yuxarı yaşlılar arasında müalicəyə gedənlərin sayı gələnlərin sayından 2,8 dəfə çox olub.

Müayinənin yekunlarına görə, Azərbaycana gələnlərin 46,6%-i MDB üzvü olan dövlətlərdən (onların ümumi sayından 39,2%-i Rusiyadan gələnlərdir), 13,2%-i Türkiyədən, 13%-i Gürcüstandan, 11,7%-i İrandan, 5,2%-i Birləşmiş Ərəb Əmirliklərindən, 3,5%-i Avstriyadan, 1,6%-i Böyük Britaniyadan, 5,2%-i isə digər ölkələrdən gəlib.

Yeni daimi yaşayış yerlərinə gələnlərin 41,8%-i, müalicəyə və qonaq gələnlərin müvafiq olaraq 43,4%-i və 59,7%-i MDB ölkələrindən, işləməyə və turist kimi gələnlərin isə müvafiq olaraq 34,1%-i və 37,9%-i İrandan, 24,7%-i və 13,2%-i isə Türkiyədən gəlib.

Ölkədən gedənlərin 47,7%-i MDB ölkələrinə (onların ümumi sayından 44,5%-i Rusiyaya) 13,8%-i Türkiyəyə, 11,5%-i Gürcüstana, 10,8%-i İrana, 16,2%-i isə digər ölkələrə gedənlər olub. Yeni daimi yaşayış yerinə gedənlərin 80%-i, işləməyə gedənlərin 71,2%-i, müalicəyə və oxumağa gedənlərin müvafiq olaraq 57,4%-i və 47,4%-i Rusiyaya gedənlərdirsə, turist kimi gedənlərin 22,8%-i Türkiyəyə, 15,2%-i İrana, 8,2%-i BƏƏ-yə və 8%-i Avstriyaya gedənlərdir. Oxumağa gələnlərin 32,1%-i Gürcüstandan, 22,5%-i Türkiyədən, 21,9%-i İrandan gəlmiş, Azərbaycandan oxumağa gedənlərin 47,4%-i Rusiyaya, 24,5%-i Türkiyəyə, 9,8%-i isə Böyük Britaniyaya gedib.

Bundan başqa, Azərbaycana gələnlərin 49,8%-i, gedənlərin isə 68,1%-i Azərbaycan vətəndaşları, gələnlərin 68,5%-i, gedənlərin isə 73,7%-i milliyətcə azərbaycanlılar, müvafiq olaraq 6,2%-i və 4,7%-i ruslar, 5,8%-i və 3,6%-i türklər, 2,9%-i və 2,4%-i gürcülər olub.

Miqrantların son yaşayış yeri üzrə məşğuliyyətinə görə gələnlərin 25,2%-i ticarət sistemində, 6%-i nəqliyyatda işçiləri, 4,7%-i fəhlə, 4,3%-i müəllim, 3,5%-i mühəndis, 3,1%-i həkim, 3,1%-i kənd təsərrüfatı, 2,1%-i maliyyə, mühasibat və bank, 1,6%-i rəhbər işçi, 7,9%-i evdar qadın, 6,9%-i tələbə, 3,9%-i işsiz, 2,6%-i pensiyaçılar olub. İşləməyə gələnlərin 30,8%-i ticarət işçiləri, 10,5%-i fəhlə, hərəsi 5,7%-i rəhbər işçilər, və mühəndislər, müalicəyə gələnlərin 16,5%-i pensiyaçılar, 14,3%-i isə evdar qadınlar olub.

İş tapmaq imkanı olmadığına görə ölkəyə gələn miqrantların 82,3%-i, gedənlərin isə 85%-ni azərbaycanlılar təşkil edib. Türklərin xüsusi çəkisi müvafiq olaraq 7,1% və 2,4%, rusların - 0,9% və 1,1% olub.

Əmək haqqının azlığına görə öz ölkəsini tərk edib Azərbaycana gələnlərin 77,3%-ni, Azərbaycandan gedənlərin isə 86,9%-ni milliyyətcə azərbaycanlılar, müvafiq olaraq 9,1%-ni və 1,6%-ni türklər, 2%-ni və 0,7%--ni ruslar təşkil edib.

Azərbaycana gələnlərin 52,1%-i bir ayadək, 14,4%-i 1-6 ay, 5,3%-i 7-12 ay və 28,2%-i 1 ildən artıq müddətə gəlib. Gedənlərin xüsusi çəkisi qeyd edilən müddətlərə görə müvafiq surətdə 53,2%, 18,1%, 8,7% və 19,9% olub. Azərbaycana gələn Hindistan (64,3%), Böyük Britaniya (27%), Pakistan (25,6%) və Almaniya (21,9%) vətəndaşları arasında 1 ildən artıq müddətə gələnlərin xüsusi çəkisi daha çox olub.