Aqrar-sənaye kompleksi

Ötən il Azərbaycanda kənd təsərrüfatı istehsalı 3,5% artıb

22 yanvar 2010 07:10 (UTC +04:00)

Bakı. Nicat Mustafayev – APA-Economics. Ötən il ərzində Azərbaycanda kənd təsərrüfatının ümumi məhsulunun sabit qiymətlərlə dəyəri 2008-ci ildəkinə nisbətən 3,5%, o cümlədən bitkiçilik məhsulları 4%, heyvandarlıq məhsulları isə 2,8% artıb.

Dövlət Statistika Komitəsindən «APA-Economics»ə verilən məlumata görə, 2009-cu ildə ölkədə qarğıdalı da daxil olmaqla 1 125,4 min hektar sahədən, hər hektardan orta hesabla 26,6 sentner olmaqla, ilkin çəkidə rekord miqdarda – 2 988,3 min ton taxıl məhsulu toplanılıb ki, 2008-ci ilə nisbətən onun istehsalı 19,6% və ya 490 min ton artıb.

Bununla yanaşı, 2009-cu ildə istehsal olunmuş taxıl məhsulunun 71,7%-ni və ya 2 141,4 min tonunu buğda təşkil edib. Taxılın 5,1%-i və ya 151,2 min tonu isə qarğıdalının payına düşüb. Əsasən payızlıqların hesabına dənli və dənli paxlalıların əkin sahəsinin 2008-ci ilə nisbətən 25,8% və ya 230,6 min hektar artması ümumi istehsala müsbət təsir edib. Taxılın əkin sahəsinin xeyli artması müqabilində 2008-ci ilə nisbətən pambığın, dən üçün günəbaxanın, kartofun, tərəvəzin və bostan bitkilərinin əkin sahələri azalıb. Belə ki, 2009-cu ildə xam pambığın istehsal həcmi 30,9 min ton olmaqla 2008-ci illə müqayisədə 44,2% azalıb. Bunun əsas səbəbi əkin sahəsinin 2008-ci ildəki 48,2 min hektardan 2009-cu ildə 21,1 min hektara qədər azalması olub.

Tütün istehsalı isə 2008-ci ilə nisbətən 5% artaraq 2,6 min tona çatıb. Tütün istehsalının artmasına əkin sahəsinin 2008-ci illə müqayisədə 12,6% genişləndirilməsi təsir göstərib.

Bununla yanaşı, ölkədə ötən il 7,6 min hektar sahədə emal üçün şəkər çuğundurunun əkini aparılıb və həmin sahələrdən 182,3 min ton məhsul götürülüb və 2008-ci ilə nisbətən şəkər çuğundurunun istehsalı 5,7% və ya 11 min ton azalıb.

Hesabat ilində sahələrdən 983 min ton kartof, 1 177,9 min ton tərəvəz, 410,8 min ton bostan məhsulları toplanıb.

Bundan başqa, 2009-cu ildə əksər növ meyvələrin artması hesabına rekord miqdarda – 721,4 min ton meyvə və giləmeyvə istehsal edilib, üzüm istehsalı 129,2 min tona çatıb və 2008-ci illə müqayisədə meyvə istehsalı 1,2%, üzüm istehsalı isə 11,5% artıb.

Yaşıl çay yarpağı istehsalı isə 38,3% artaraq 447 tona çatıb.

Bu ilin məhsulu ücün təmiz herik şumu da daxil olmaqla 991,6 min hektar və ya əvvəlki ilin müvafiq dövründəkindən 11,1% az sahədə şum qaldırılıb, 919,7 min hektarda dən və yaşıl yem üçün payızlıq taxıl səpilib. Bunun 908,7 min hektarı dən üçün nəzərdə tutulub. Dənlik taxılın 72,6%-i və ya 659,3 min hektarı buğda, 27,4%-i və ya 249,1 min hektarı arpa əkini sahəsidir. Əvvəlki ilin müvafiq dövrünə nisbətən dən üçün taxılın cəmi əkin sahəsi 13,6%, o cümlədən buğdanın əkin sahəsi 18,3% azalıb, arpanın əkin sahəsi isə 1,6% genişlənib.

Bundan başqa, hesabat ilində diri çəkidə 305,1 min ton ət, 1 433,1 min ton süd, 1 209,4 mln. ədəd yumurta və 15,3 min ton yun istehsal edilib. Ət istehsalı 2008-ci illə müqayisədə 0,8%, süd – 3,7%, yumurta – 9,8%, yun istehsalı isə 3,3% artıb.

Quşçuluq fabriklərində yumurta istehsalı 9,4% artaraq 565,4 mln. ədəd olub.

Bu il yanvarın 1-i vəziyyətinə ölkə üzrə 2 600,4 min baş iri buynuzlu mal-qara, 8,387 mln. baş qoyun və keçi mövcud olub. Ötən il yanvarın 1-nə nisbətən iri buynuzlu mal-qaranın sayı 1,2%, qoyun və keçilərin sayı isə 1,3% artıb. İri buynuzlu mal-qaranın 48,4%-ni inək və camışlar təşkil edir.

Qeyd edək ki, 2009-cu ildə ölkənin meşəçilik təsərrüfatlarında istehsal edilmiş mal və xidmətlərin faktiki qiymətlərlə dəyəri 1 943 min manat olub.