Aqrar-sənaye kompleksi

Pambığın qiyməti son 14 ildə ən yüksək həddə çatıb

10 noyabr 2010 10:24 (UTC +04:00)

“APA-Economics”in beynəlxalq xəbər agentliklərinə istinadən xəbərinə görə, buna səbəb kəskin hava şəraitinin sözügedən ölkələrdə pambıq istehsalına zərbə vurmasıdır.

Dünya bazarında pambığın qiyməti tarixində ən yüksək həddə çatıb - ötən gün Nyu-York birjasındakı hərraclarda pambığın bir funtu (454 qram) 1,47 dollara satılıb. Halbuki ötən həftənin sonunda pambığın qiyməti 1,43 dollara çatanda bu, son 14 ildə ən yüksək qiymət sayılırdı. Ondan sonra isə qiymətlər daha 3% artıb. Təkcə son 10 gün ərzində pambıq 15% bahalaşıb, ilin əvvəlindən indiyədək isə qiymət artımı 88%-i keçib.

Pambığın ətrafında yaranan ajiotajın əsas səbəbi Çindir. Dünyanın ən böyük toxuculuq sənayesinə malik olan Çində pambıq yığımının azalması, eyni vaxtda toxuculuq sənayesinin istehsalı artırması nəticəsində ölkədə pambığa tələbat kəskin artıb. Ötən il Çində və Pakistanda məhsuldarlığın az olması anbarlarda pambıq ehtiyatını azaldıb. Çində quraqlıq, Pakistanda daşqınlar məhsuldarlığı aşağı salıb. Britaniyanın “Cotlook” şirkətinin proqnozlarına görə, bu il Çində pambıq istehsalının 6,4 mln. ton olacağı gözlənilir ki, bu da ötən ildən 7,9% azdır. Çin şirkətləri ölkədəki pambıq qıtlığını xaricdən pambıq idxal etməklə aradan qaldırmağa çalışır ki, bu da qiymətlərin kəskin artmasına səbəb olub. Bu il qışın sərt keçəcəyi barədə proqnozlar da qiymətlərə təsir edib. Nəticədə Çin birjalarında pambığın 1 tonunun qiyməti ən yüksək həddə - 4689 dollara qalxıb.

Ekspertlər şübhə etmirlər ki, pambığın qiymətinin artması geyim istehsalçılarını öz məhsullarını bahalaşdırmağa məcbur edəcək. Pambığın belə bahalaşması özünü pambıq parçaların, məmulat və geyimlərin qiymətində göstərəcək. Ekspertlər ilk növbədə məşhur cinslərin bahalaşacağını gözləyirlər - onların tərkibinin 98%-i pambıqdır. Ümumiyyətlə, toxuculuq sənayesində xammal və materiallar maya dəyərində 50%-dən çox təşkil etdiyinə görə istehsalçıların bir hissəsi pambığı süni liflərlə əvəzləyirlər. Bu üsul maya dəyərini təqribən 30% azaltmağa imkan verir. Pambığın əvəz edilməsi mümkün olmayan məmulatların qiyməti isə azı 30% bahalaşacaq. Bura yataq ağları, dəsmallar, pərdə və tibbi təyinatlı mallar daxildir.

İlkin proqnozlara görə, pambıq ətrafındakı proseslər gələn il geyim əşyalarının 10-20% bahalaşması ilə nəticələnəcək. Artıq bəzi iri geyim istehsalçıları – “Levi Strauss”, “Guess Inc.”, “Kohl’s Corp” və “Aeropostale Inc.” məhsullarının qiymətini artıracaqlarını bildiriblər.