Sosial

Ana səhifə

Sosial

Azərbaycan Ombudsmanı 20 Yanvar faciəsinin ildönümü ilə əlaqədar silsilə tədbirlər keçirib

19 yanvar 2012 17:43 (UTC +04:00)

Bakı-APA. Azərbaycanın İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili Elmira Süleymanova 20 Yanvar faciəsinin 22-ci ildönümü ilə əlaqədar toplantı keçirib.
Ombudsman Aparatının mətbuat xidmətindən APA-ya verilən xəbərə görə, müvəkkil çıxışında sovet imperiyasının Azərbaycana qarşı genosid siyasətinin tərkib hissəsini təşkil edən, insan hüquq və azadlıqlarının kütləvi pozulması ilə nəticələnmiş və tarixə 20 Yanvar faciəsi kimi düşmüş o qanlı hadisədən iyirmi iki il keçdiyini diqqətə çatdırıb. O qeyd edib ki, ən qanlı terror aktlarından biri olan bu faciədə Azərbaycan xalqına qarşı işlədilmiş cinayət, əslində bütün bəşəriyyətə, insanlığa qarşı həyata keçirilmiş müdhiş bir əməldir. Qeyri-insani rəftarın, işgəncələrin ən dəhşətlilərindən biri olan bu hadisə xalqımızın qan yaddaşına əbədi həkk olunan, Azərbaycanın istiqlaliyyət yolunun ilk şəhidlik zirvəsi kimi tariximizə həm də qürur günü kimi yazılıb.
Ombudsman bildirib ki, 1990-cı il yanvarın 19-dan 20-nə keçən gecə Sovet imperiyası rəhbərlərinin göstərişi ilə xüsusi hərbi birləşmələr və zirehli texnika Bakı və Sumqayıt şəhərlərinə, habelə Azərbaycanın bir çox bölgəsinə yeridilib.

Xüsusi hərbi əməliyyat nəticəsində bir neçə istiqamətdə Bakıya daxil olan silahlı qoşunlar milliyyətindən, yaşından və cinsindən asılı olmayaraq, 132 nəfər mülki şəxsi amansızcasına öldürmüş, paytaxtda, şəhərətrafı qəsəbələrdə və rayonlarda 612 dinc, günahsız insan yaralanmış, yüzlərlə adam itkin düşüb, 841 nəfər qanunsuz həbs edilib. Cəbhə xəttini xatırladan, blokadaya alınmış, səmasında hərbi vertolyotlar fırlanan Bakıda ölçüyəgəlməz dağıntılar törədilmiş, yüzlərlə silahsız, sülhpərvər insan - yaşlılar, qadınlar, gənclər və uşaqlar misli görünməyən, xüsusi qəddarlıqla qətlə yetirilib, inzibati binalara, yaşayış evlərinə, nəqliyyat vasitələrinə ciddi zərər vurulub. İnsanlıq simasını itirmiş hərbi canilər törətdikləri vəhşilikləri ört-basdır etmək, həlak olanların dəqiq sayını gizlətmək üçün cəsədləri belə məhv ediblər.

Toplantıda Azərbaycanın İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkilinin (Ombudsmanın) 1990-cı il 20 Yanvar faciəsinin 22-ci ildönümü ilə əlaqədar Bəyanatı səsləndirilib.

Bəyanatda qeyd edilib ki, müasir beynəlxalq hüququn ən mühüm nailiyyətlərindən biri insan hüquq və azadlıqlarının müdafiəsinin dövlətlərarası əməkdaşlıq səviyyəsinə çıxarılması, bu sahədə beynəlxalq təminatların yaradılmasıdır. Bununla da insan hüquqları dövlətlərin sırf daxili səlahiyyətləri çərçivəsindən çıxaraq beynəlxalq əhəmiyyət kəsb edir. 20 Yanvar 1990-cı il tarixdə dinc əhaliyə qarşı həyata keçirilən cəza tədbirləri zamanı, insanlıq əleyhinə törədilmiş dəhşətli əməl nəticəsində BMT-nin İnsan Hüquqları haqqında Ümumi Bəyannaməsinin, habelə insan hüquqlarına dair beynəlxalq hüquqi sənədlərin müddəaları kobud şəkildə pozulmuşdur. Lakin kütləvi insan itkisi ilə nəticələnən terror hadisələri sırasında öz mahiyyətinə və miqyasına görə dəhşətli bir cinayət olan bu qanlı faciəyə bu günə kimi beynəlxalq hüquqi qiymət verilməyib.

Ombudsman bir daha bəyan edib ki, əvvəlcədən düşünülmüş, milli mənsubiyyətinə görə insanların tamamilə və ya qismən məhv edilməsi niyyəti ilə xalqımıza qarşı törədilən, beynəlxalq və dövlətdaxili hüquqa əsasən bütün əlamətləri özündə əks etdirən bu soyqırımı insan hüquqlarının kobud və kütləvi şəkildə pozulması ilə müşayiət olunub. Müvəkkil dünya ictimaiyyətinin, beynəlxalq qurumların Azərbaycanın haqlı tələblərini dəstəkləyəcəyinə, insanlığa qarşı törədilən bu qatı cinayətin genosid aktı kimi tezliklə beynəlxalq hüquqi qiymətini alacağına, cinayətkarların cəzasız qalmayacağına əmin olduğunu ifadə edib.

Bəyanat BMT-nin Baş Katibinə, BMT-nin Təhlükəsizlik Şurasına, BMT-nin İnsan Hüquqları üzrə Ali Komissarına, Avropa Komissiyasına, Avropa Şurasına, ATƏT-ə, Beynəlxalq və Avropa Ombudsmanlar İnstitutlarına, Asiya Ombudsmanlar Assosiasiyasına, Beynəlxalq Sülh Bürosuna, Universal Sülh Federasiyasına, müxtəlif ölkələrin ombudsmanlarına, Azərbaycan Respublikasının xarici ölkələrdəki və xarici ölkələrin respublikamızdakı səfirliklərinə, Azərbaycanın diaspor təşkilatlarına ünvanlanıb.

Qanlı faciənin növbəti ildönümü günlərində Ombudsmanın Gəncə, Şəki, Quba və Cəlilabad regional mərkəzlərinin əməkdaşları bir çox şəhər və rayonlarda, ucqar kəndlərdə, icmalarda, bələdiyyələrdə, o cümlədən Şəmkir rayonunun Dəllər cəyir kənd icra nümayəndəliyində, Qaxın Qum, İsmayıllının Qurbanəfəndi kəndlərində, Qəbələnin Bum qəsəbəsində və s. əhali arasında “20 Yanvar xalqımızın qürur günüdür” mövzusunda silsilə tədbirlər, məktəblərdə görüşlər keçiriblər. Regional mərkəzlərin əməkdaşları insanlığa qarşı yönəlmiş bu aksiya nəticəsində baş vermiş kütləvi insan tələfatı, Azərbaycan xalqının azadlıq mübarizəsi tarixində bu qanlı hadisənin yeri barədə məlumat vermiş, Müvəkkilin adı çəkilən Bəyanatını diqqətə çatdırıb.

Ombudsmanın qadın, uşaq, gənclər və ahıllar üzrə QHT şəbəkələrində 20 Yanvar faciəsinin ildönümü ilə bağlı tədbirlər davam etdirilib.
Müvəkkilin uşaq hüquqları resurs mərkəzi olan Azərbaycan Uşaq və Gənclərin Sülh Şəbəkəsinin Liderlik Məktəbində keçirilən görüşdə “20 Yanvar” Cəmiyyətinin sədri S.Əzimzadə, onun müavini E.İsgəndərov, bu qurumun Nəsimi rayon şöbəsinin sədri T.Allahverdiyev, şəhid ailələrini təmsil edən Kəmalə Orucova və Ş.Xanməmmədova, Ombudsman Aparatının əməkdaşları, Liderlik Məktəbinin üzvləri, habelə valideynlər iştirak ediblər.